Geurnoten uitgelegd: top, hart en basis, en zo lees je een notenlijst

Deze gids laat zien wat elke laag doet, waarom de piramide een richtlijn is en geen klok, en hoe vijf parfums uit onze collectie zich gedragen als je hun lijst laag voor laag leest.

Top-, hart- en basisnoten in gewone woorden

Zie een parfum als drie overlappende fasen. Eerst ruik je de top, het hart neemt het over als de top vervaagt, en de basis blijft aan het eind op je huid achter.

Topnoten zijn de lichtste materialen, dus ze verdampen als eerste. Citrus zoals bergamot en kruidige noten zoals lavendel zitten hier vaak. Ze geven de eerste indruk en het is ook het deel dat je beoordeelt op een geurstrip in de winkel of bij een snelle test.

Hartnoten vormen het midden. Hier zitten veel bloemen, bijvoorbeeld roos en jasmijn, samen met specerijen en groene noten. Zodra de opening tot rust komt, draait het parfum om het hart.

Basisnoten zijn de traagste en de zwaarste. Sandelhout, vanille, musk en amber zijn typische voorbeelden. Meestal ruik je ze pas ongeveer 30 minuten na het opbrengen en ze vormen de drydown, de fase die je het grootste deel van de dag draagt.

Waarom de piramide een leidraad is en geen tijdschema

De notenpiramide is een bruikbare kaart. Het is geen tijdschema.

Een parfum is een mengsel, dus de lagen lopen in elkaar over in plaats van op vaste momenten te wisselen. Een topnoot kan er nog zijn als het hart opkomt, en een basisnoot kan vanaf de eerste spray al vaag aanwezig zijn. Parfumhuizen kiezen ook zelf hoe ze de lijst opschrijven. Sommige publiceren een volledige geurpiramide, andere geven een platte lijst en weer andere geven de lagen fantasievolle namen.

Ook je huid en het weer veranderen het beeld. Hetzelfde parfum kan bij de ene persoon scherper openen en bij de andere zachter. Lees een notenlijst als een beschrijving van de ingrediënten en hun globale volgorde, en weet dat de precieze timing alleen voor jou geldt.

Drie parfums, gelezen aan de hand van hun eigen piramide

De lagen leer je het makkelijkst door een paar lijsten te lezen naast wat het parfum doet. De drie hieronder zijn elk anders opgebouwd: de eerste rond specerijen en kruiden, de tweede met een bloem in de top en de derde met één idee dat door de top en het hart loopt.

Sauvage van Dior

Dior Sauvage kwam uit in 2015 en staat vermeld als herenparfum. Het opent met Peper en Calabrische bergamot, dus de eerste indruk is fris en peperig.

Het hart is het drukste deel van de lijst: Sichuanpeper, Roze peper, Lavendel, Geranium, Vetiver, Patchoeli en elemi. Specerijen en kruiden voeren de boventoon, en Vetiver en Patchoeli leggen er een aardse lijn onder. De basis sluit af met Ambroxan, Ceder en Labdanum.

Over houdbaarheid zeggen de meeste stemmers in de community dat het lang blijft zitten. Bij de sillage neigt de community naar sterk. Lente en zomer zijn de seizoenen die stemmers het vaakst kiezen, en als gelegenheid kiezen ze het vaakst overdag.

Wat de lijst leert: een korte top kan overgaan in een lang, gelaagd hart, dus beoordeel het parfum pas als de opening voorbij is.

Baccarat Rouge 540 van Maison Francis Kurkdjian

Maison Francis Kurkdjian Baccarat Rouge 540 kwam uit in 2015 en is een unisex nicheparfum. De lijst breekt met de gewoonte om met citrus te openen: de top is Saffraan en Jasmijn, een specerij en een witte bloem.

Het hart bestaat uit Amberwood, Ambergris en Hedione, en de basis voegt Ceder, Suiker, Ambroxan en Eikenmos toe. Vraag je je af hoe de ambergris en Ambroxan in de lijst verschillen, dan legt onze gids over ambergris vs ambroxan het uit.

Bij houdbaarheid neigen de stemmen van de community naar eeuwig, bij sillage naar sterk. Stemmers koppelen het parfum het vaakst aan herfst, winter en lente, en aan de avond en de nacht.

Wat de lijst leert: de lagen beschrijven vluchtigheid, geen smaak. Een bloemnoot kan in de top staan als het materiaal zelf licht is.

Lost Cherry van Tom Ford

Tom Ford Lost Cherry kwam uit in 2018 en staat vermeld als damesparfum. Hier loopt de kers door de top en het hart, en daardoor zie je goed hoe een thema zich ontwikkelt.

De top is Bittere amandel, Zwarte kers en Kersenlikeur. Het hart zet het fruit voort met Zure kers en Pruim en voegt dan Jasmijn Sambac en Turkse Roos toe. De basis is de langste lijst in deze gids, aangevoerd door Vanille en Tonkaboon, gevolgd door Kaneel, Peru-balsem, Sandelhout, Benzoë, Kruidnagel, Ceder, Patchoeli en Vetiver.

De stemmen over houdbaarheid neigen naar gemiddeld. De meeste stemmers noemen de sillage gemiddeld. Het wordt het vaakst gekozen voor winter en herfst, en voor de nacht.

Wat de lijst leert: een lange basis betekent dat de drydown een andere geur is dan de opening.

Twee lijsten die de piramide oprekken

Niet elk huis schrijft een perfecte lijst met drie lagen. Deze twee laten zien wat je doet als een lijst kort of ongewoon opgebouwd is.

Santal 33 van Le Labo

Le Labo Santal 33 kwam uit in 2011 en is een unisex nicheparfum. De lijst is kort en helder: Kardemom en Viooltje in de top, Virginia-ceder en Papyrus in het hart, en Sandelhout, Leer en Amber in de basis.

Een korte lijst betekent niet dat een parfum dun is. Het betekent dat elke noot meer van het beeld draagt.

De stemmen over houdbaarheid neigen naar lang, en de stemmen over sillage naar gemiddeld. Herfst, lente en winter worden het vaakst genoemd, voor overdag en voor de avond.

Wood Sage & Sea Salt van Jo Malone London

Jo Malone London Wood Sage & Sea Salt kwam uit in 2014 en staat vermeld als unisex. Het huis noemt een top van Salie, Grapefruit en Zeezout en een basis van Ambrette en Zeewier. Een hart staat er niet bij.

Lees een ontbrekende laag niet als een gat in het parfum.

De stemmen over houdbaarheid neigen naar gemiddeld. De meeste stemmers noemen de sillage intiem. Zomer en lente zijn de gebruikelijke keuzes, voor overdag en op kantoor.

Noten, akkoorden en geurfamilies

Drie woorden worden door elkaar gehaald, en ze beantwoorden drie verschillende vragen.

• Noten zijn de genoemde ingrediënten, in lagen geplaatst.
• Akkoorden zijn de totaalindrukken die meerdere noten samen oproepen, zoals houtachtig, amber of fris kruidig.
• Families zijn de brede groepen waartoe een parfum behoort, zoals bloemig, houtachtig of fris.

Een notenlijst vertelt wat er in het parfum zit. De akkoorden vertellen waar het naar ruikt zodra de noten samensmelten. De familie vertelt waar het tussen andere parfums thuishoort. Onze gids over geurfamilies loopt de groepen langs, en in de notenindex verdiep je je in één ingrediënt.

Zo lees je een notenlijst voordat je koopt

Alleen met de lijst kom je al een heel eind. Gebruik hem in deze volgorde.

1. Zoek de laag waarin elke noot zit. Lichte noten in de top en zware noten in de basis is de normale vorm.
2. Zoek noten die in meerdere lagen terugkomen, zoals de kers in Lost Cherry. Dat thema bepaalt meestal het parfum.
3. Kijk of er een laag ontbreekt en ga af op de akkoorden als er geen hart vermeld staat.
4. Lees de akkoorden als de korte versie van waar de hele lijst naar ruikt.
5. Kijk naar de stemmen van de community over houdbaarheid, sillage, seizoen en tijdstip, en zie ze als stemmen, niet als beloftes.

Wil je een bredere methode, dan gaat onze gids over hoe je parfum kiest zonder het te ruiken verder. Maakt de draagduur je zorgen, lees dan hoe je parfum langer laat ruiken.

Ruik de drydown met een 3ml

Een notenlijst verklaart de drydown, maar alleen je huid kan hem laten zien. De opening is het deel dat iedereen beoordeelt en het deel dat als eerste vervaagt. De basis is het deel waarmee je leeft.

Draag een parfum dus goed voordat je voor een flacon kiest. Een 3ml-decant geeft je ongeveer 60 sprays, genoeg om hem op meerdere dagen te dragen. Breng hem ’s ochtends aan, let op de opening, ruik opnieuw als het hart tot rust is gekomen en nog eens laat op de dag om te zien wat er overblijft.

Sauvage kost bijvoorbeeld € 8,10 voor een 3ml, € 23,40 voor een 10ml en € 62,37 voor een 30ml. Bevalt de drydown je? Een 10ml bevat ongeveer 200 sprays, genoeg om weken mee te doen, en een 30ml ongeveer 600 om te bewaren.

Begin bij de notenlijst, kies er twee of drie parfums uit en probeer ze elk als 3ml voordat je meer koopt.